البتّه اين نعمت ولايت به تمام اصحابى كه با رسول خدا به حمراءُ الاسد حركت كردند داده نشده است ، بلكه بخصوص افرادى كه از سرّ خود گفتند : حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ . و شاهد بر اين معنى آنكه در آيه قبل ميفرمايد : الَّذِينَ اسْتَجابُوا لِلَّهِ وَ الرَّسُولِ مِنْ بَعْدِ ما أَصابَهُمُ الْقَرْحُ لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا مِنْهُمْ وَ اتَّقَوْا أَجْرٌ عَظِيمٌ . « 1 » « آن كسانى كه دعوت خدا و پيامبرش را براى حركت به دنبال مشركين بعد از آنكه در احد جراحت ديده بودند اجابت كردند ، براى افرادى از آنان كه احسان كرده‌اند و تقوى پيشه ساخته‌اند مزد بزرگى است . » در اينجا ملاحظه مىشود كه براى خصوص اهل احسان و تقوى از ميان آنان اين مزد بزرگ را معيّن فرموده است . و اهل احسان و تقوى را در آيات مورد بحث معرّفى مىكند كه : آن كسانى هستند كه گفتند : حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ . در اين موقع سخت و حسّاس خود را به خداى خود سپرده و اراده و اختيار خود را مندكّ در ارادهء خدا نمودند ؛ اين است معناى ولايت . و نظير اين تعبير در آخر سورهء فتح است ، آن جائى كه خداوند صفات افرادى را كه با پيغمبرند مفصّلًا بيان مىكند و در آخر آن

--> - ( 1357 هجرى ) جلد دوّم ، ص 211 تا ص 213 ؛ و « منتهى الآمال » طبع رَحلى علميّهء اسلاميّه ، جلد اوّل ، ص 47 . ( 1 ) آيه 172 ، از سورهء 3 : ءَال عمران